همه چیز درباره لباس فضانوردی

 

  • همه چیز درباره لباس فضانوردی
  •  

    لباس فضانوردی

    تصور کنید که در یک روز سرد زمستانی می‌خواهید be بیرون بروید؛ شما بــرای محافظت خودتان از سرما کاپشن؛ شلوار گرم؛ جوراب؛ شال؛ دستکش و … می پوشید. حال فرض کنید که می‌خواهید be فضا سفر
    کنید
    ! لباس شما بــایــد از شما محافظت کــنــد و آرامش شما ra فراهم نماید مانند یک
    فضاپیما! be گونه‌
    ای ke شما ra از تشعشعات کیهانی؛ سرما و گرما حفظ نموده و بــرای شما آب و اکسیژن فراهم
    کند. 
    امروزه فضانوردان مجموعه‌ای از لباس‌های فضایی مختلفی ra در اختیار دارند.
    که هــر یک از آن‌ها بــرای کار در محیطی خاص طراحی شده است. امــا در حالت کلی لباس فضایی
    سیستم پیچیده‌ای از پوشاک؛ تجهیزات و سیستم‌های زیست محیطی می‌باشد و be گونه‌ای طراحی
    شده اســت ke بتواند فضانورد ra در محیط خشن فضا زنده نگه دارد.

    همه چیز درباره لباس فضانوردی

    ضرورت استفاده
    از لباس فضانوردی

    در صورتی ke انسان بدون لباس فضانوردی وارد فضا شود؛ be سرنوشت دردناکی
    دچار خواهد شد؛ چراکه اگــر شخص بلافاصله بر اثر پرتاپ شهاب سنگ‌های ریز کشته نشود؛ مسلما
    کمبود اکسیژن او ra از پای در خواهد آورد؛ زیــرا در فضا فشار جو تقریبا برابر صفر است. بنابراین تمامی گازهای بدن منبسط شده و از منافذ آن بیرون خواهند زد و تنها در مدت
    15 ثانیه شخص بی‌هوش شده و پــس از 4 دقیقه خواهد
    مرد.

    همه چیز درباره لباس فضانوردی

    پس از بمباران شهاب سنگ‌ها وکمبود اکسیژن؛ نوبت سرما و گرماست. انسان‌ها
    تنها قادر be تحمل محدوده‌ کمی از دماهای بالاتر و پایین‌تر از دمای عادی بدن (37
    سانتیگراد) می‌باشند؛ امــا در فضا محدوده‌ی دما بسیار وسیع و وحشتناک است. بــرای مثال در مناطقی ke نور خورشید نمی‌تابد؛ دما
    تا منفی 25 درجه سانتیگراد کاهش می‌یابد. در حالی ke در محل تابش نور خورشید؛ دما ممکن
    است be بالاتر از 250 درجه سانتیگراد برسد. علاوه بر این‌ها؛ مقادیر کمی از تابش مرگبار
    خورشید در طی یک ماموریت بــرای کشتن یک فرد کافی است. در نهایت در فضا مساله مهم فشار
    هوا نــیــز مطرح است. همان طور ke می‌دانیم حدود 70 درصد بدن انسان ra آب تشکیل می‌دهد
    که اگــر در معرض فشارهای بسیار پایین قرار گیرد شروع be جوشیدن می‌کند؛ در چنین حالتی
    در ابتدا شخص ورم می‌کند و در نهایت یخ زده و خشک می‌شود.


    تاریخچه لباس
    فضانوردی


    همه چیز درباره لباس فضانوردی

    اولین پیش نمونه لباس‌های فضایی در سال 1934 توسط وایلی پست ساخته شد
    و پــس از آن راه درازی ra بــرای تکامل خود پیمود. لباس او در اصل یک لباس غواصی لاستیکی
    بود ke بخش‌های مربوط be دست و پا ra ba نخ be آن بسته بود؛ be گونه‌ای ke be راحتی
    می‌توانست be قسمت‌های هدایت کننده هواپیما دسترسی داشته باشد و در بالای آن یک کلاه
    فلزی قرار داده بود. وایلی؛ لباسی ra ke خودش طراحی کرده بود پوشید تا یک حد نصاب ارتفاع
    بجای بگذارد؛ امــا وقتی در ارتفاع 50000 پایی پرواز می‌کرد؛ موفق be کشف “جریان جت” شد. 
    از دهه 1960 میلادی؛ رقابتی بــرای تکمیل لباسی ke بــرای سفر be فضا مناسب
    باشد؛ در جریان بوده است. نمونه‌های اولیه چندان راحت نبودند و تهویه در آن‌ها be سختی
    انجام می‌گرفت. امــا تا 21 ژوئیه 1969 ke نیل آرمسترانگ قدم be ماه گذاشت؛ لباس‌های
    فضایی بهبود یافتند و آنچه آرمسترانگ بر تن کرد؛ بسیاری از خصوصیات لباس‌های امروزی
    را در خود داشت. یکی از بزرگ‌ترین اصلاحات انــجـام گرفته؛ تعبیه دستگاه سرمایش مایع در
    لباس بود؛ ke بخار گرفتگی داخل لباس ra ke فضانوردان قبلی از آن شکایت می‌کردند؛ از
    بین برد. علاوه بر ایــن انعطاف پذیری آن be حدی بود ke اجازه انــجـام بسیاری از حرکات
    را be فضانورد می‌داد.

    سپس روس‌ها در سال 1964-1963
    اولین لباس راهپیمایی فضایی ra ke برکوت نام داشت طراحی کرده و ساختند. ایــن لباس
    توسط کارخانه‌های زوزدا بــرای راهپیمایی لئونف ساخته شد. لئونف در حالی ke ba یک طناب
    به سفینه وصل بود از آن خارج شــد و در فضای آزاد کیهانی گام نهاد. عملیات او فــقــط 20
    دقیقه طول کشید ke تنها 12 دقیقه آن در خارج
    از سفینه بود.

    همه چیز درباره لباس فضانوردی

    روس‌ها تا سال‌ها بعد در فضا راهپیمایی نکردند. عملیات بعدی ba لباسی
    به نام
    یاسترب”
    باید در سال 1967 انــجـام می‌شد. سفینه “سایوز-1” ba یک سرنشین be نام
    ولادیمیر کمارف” be فضا پرتاب شد. امــا ایــن سفینه دچار اشکال و مجبور به
    فرود اضطراری be زمین شد. ولــی در حین بازگشت؛ چترهای نجات خوب عمل نکردند و سفینه
    بر اثر سقوط متلاشی و سرنشین آن هم کشته شد. قرار بود پــس از استقرار سایوز -1 در
    مدار؛ دو سفینه در فضا be هم متصل شده ســپــس دو کیهان نورد در حالی ke لباس
    “یاسترب” پوشیده‌اند از یک ناو خارج و be دیگری منتقل شــونــد و سپس
    بعد از ایــن تحویل و تحول؛ دو ناو از هم جدا شده و
    به زمین باز گردند. ایــن عملیات بعدا در سال 1969 و در جریان پرواز سایوز 4 و 5 با
    موفقیت انــجـام شد
    .

    پس از سال‌ها؛ جدالی خستگی ناپذیر
    بر سر سفر be ماه بین آمریکایی‌ها و روس‌ها وجود داشت. بــرای سفر be ماه نیاز be یک
    لباس فضایی بــرای خروج از سفینه مه نورد و قدم زدن در ماه بود ke ایــن وظیفه مهم be کارخانه زوزدا محول شــد و دو نمونه
    لباس be وسیله طراحان و مهندسین کارخانه زوزدا طراحی و ساخته شد. ایــن لباس‌ها که
    اورلان” و “کرچت” نام داشتند می‌توانست توسط فضانوردان روس در
    ماه مورد استفاده قرار گیرد. امــا روس‌ها be علت مشکلاتی فنی در موشک بالا برنده سفینه
    مه نورد؛ بازنده سفر be ماه شدند.

        نمونه بعدی لباس فضایی ba تغییرات کامل و پیشرفته be نام “اورلان – دی” طراحی شــد ke در جریان
    راهپیمایی‌های فضایی در ایستگاه‌های مداری سالیوت 6 و 7 بکار رفت. طی سال‌های 1977تا
    1984 سیزده بار اورلان – دی توسط 7 کیهان نورد بــرای انــجـام راهپیمایی‌های فضایی بکار
    گرفته شد؛ ke جمعا حدود 80 ساعت در فضای آزاد کیهانی کار کرد.

    کارشناسان کارخانه زوزدا در جریان 7 سال کار کیهان نوردان ba اورلان
    – دی be تدریج دریافتند ke ایــن لباس be چــه تغییراتی نیاز دارد و بر همین اساس از سال
    1985؛ مدل جدید ایــن لباس ra ke نام اورلان- دی‌ام
    بر آن نهاده بودند ra be کیهان نوردان عرضه کردند. اولان-دی‌ام می‌توانست راحت‌تر و
    در عین حال مطمئن‌تر باشد. ایــن لباس توانایی بیشتری be کیهان نوردان می‌داد تاز زمان
    طولانی‌تری در خارج از ایستگاه فضایی بکار بپردازد. تغییراتی در دستکش‌های فضایی داده
    شده ke قدرت تحرک و دقت عمل بیشتری ra بــرای دست فضانورد فراهم می‌آورد. اورلان- دی‌ام؛
    4 بار توسط 8 فضانورد در جریان ماموریت‌های خارج از سفینه طی سال‌های 1985 تا 1988
    بکار گرفته شــد ke جمعا مدت زمانی در حدود 65 ساعت در بر می‌گرفت
    .

    از سال 1988 مدل جدیدتر ایــن لباس ba نام “اورلان دی‌ام.
    آ
    ” در ایستگاه مداری میر کاربرد یافت. ایــن مدل توانایی هماهنگی ba صندلی پرنده
    را داشت و فضانوردان می‌توانستند be طور مستقل و ya ba صندلی پرنده از آن استفاده کنند.
    18 تن از فضانوردان روس؛ فرانسوی و آمریکایی مستقر در ایستگاه مداری میر تا کنون طی
    حدود 430 ساعت راهپیمایی در فضا از ایــن لباس استفاده کرده‌اند.


    مشخصات لباس فضانوردی

    همه چیز درباره لباس فضانوردی

    لباس فضایی از
    چندین لایه تشکیل شده ke بدن فضانورد ra در مقابل خلا و بمباران شهاب‌های ریز محافظت
    می‌کند. لایه اول خود از هفت لایه الیاف ریز بافت پلاستیکی تشکیل شده ke دیر سوراخ
    و پاره می‌شود. لایه بعدی خود از پنج لایه عایق آلومینیمی ساخته شده است. یکی از لایه‌ها
    که از جنس الیاف ریز بافت نایلونی اســت be یک مخزن اکسیژن متصل اســت ke کار آن ایجاد
    فشار جوی متناسب در داخل لباس است. و درونی‌ترین لایه‌ها مخصوص عبور مایعات خنک کننده
    و تهویه هستند
    .

    دستگاه نگهداری
    ادرار لباس یک لیتر جا دارد. فضانوردان پیش از هــر راهپیمایی فضایی رژیم غذایی مخصوصی
    را رعایت می‌کنند تا در زمان راهپیمایی احتیاج be عمل دفع نداشته باشند. قبل از داخل
    شدن be اورلان؛ فضانورد لباس مخصوص دیگری ra می‌پوشد. ایــن لباس یک تکه؛ ke ظاهری
    شبیه be لباسی توری دارد در واقع شبکه پیچیده‌ای اســت از لوله‌‌های موئین بــرای گردش
    مایعات؛ اکسیژن و دی اکسید کربن.

    همه چیز درباره لباس فضانوردی


    سه حلقه تو در
    تویی ke در مفصل شانه کار گذاشته شده‌اند سبب می‌شوند ke فضانورد دست خود ra be آسانی
    حرکت دهد. نظیر ایــن حلقه‌ها در محل کمر؛ آرنج؛ مچ دست؛ باسن؛ زانو و مچ پا هم وجود
    دارد تا فضانورد بتواند در خارج از سفینه be آسانی حرکت کند. مفصل‌های شانه طوری ساخته
    شده اســت ke فضانورد بتواند آزادی عمل بــرای حرکت‌های عمودی و افقی داشته باشد. be طور
    افقی 150 درجه؛ مایل تا 170 درجه و عمودی 180 درجه؛ فضانورد قادر اســت آرنج خود ra نیز
    تا 120 درجه تکان دهد
    .

    سیستم ارتباطی
    خارج از سفینه؛ یک رادیوی دو جانبه بــرای ایجاد ارتباط و هم‌چنین یک دستگاه سنجش ضربان قلب
    دارد. دو الکترود be سینه و پشت فضانورد بــرای ایــن منظور متصل شده ke اطلاعات لازم را
    به زمین مخابره کند. سیستم احتیاط و هشدار؛ دستگاه‌های تولید فشار؛ آب و اکسیژن ra اندازه می‌گیرد
    و ایــن اطلاعات ra be زمین مخابره می‌کند. مثلا
    اگر میزان فشار be میزان خطرناکی پایین بیاید ya میزان دی اکسید کربن بالا برود صدای آژیر بلند می‌شود
    .

    دستگاه نمایش و
    کنترل ke روی سینه لباس فضایی تعبیه شده؛ وضع
    آب؛ اکسیژن و سیستم‌های برق و ارتباط ra ba فضانورد نشان می‌دهد. کلیدها و شیرهای
    مخصوصی وجود دارد ke be سرنشینان سفینه‌ها کمک می‌کند تا در صورت لزوم تنظیمات مناسبی
    را انــجـام دهند. مثلا فضانورد ba یکی از شیرها می‌تواند درجه حرارت داخلی لباس را؛ با
    تنظیم جریان آب؛ کم و زیاد کــنــد و ba شیر دیگری سرنشینان سفینه می‌توانند سیستم یدکی
    اکسیژن ra در صورت بروز وضع اضطراری فعال کنند
    .

    همه چیز درباره لباس فضانوردی


    روی آستین لباس در ناحیه مچ؛ آینه‌ای وجود دارد ke فضانورد توسط ایــن آینه می‌تواند دستگاه‌های نمایش
    و کنترل ra ببیند؛ زیــرا نمی‌تواند همچون زمین؛ گردن خود ra خم کرده و روی سینه ra تماشا
    کند. be همین جهت نوشته‌های ایــن دستگاهها نــیــز be صورت معکوس نمایش داده می‌شود تا کیهان
    نورد آن‌ها ra be صورت واقعی ببیند. بــرای کار در ایستگاه بین المللی آلفا؛ روس‌ها مدل
    دیگری از لباس فضایی ra ساخته‌اند ke فعلا “لباس مشترک روسی- اروپایی قرن
    2000” و بطور اختصار “سی. کاوک.د 2000” نامیده می‌شود. ایــن لباس محصول
    مشترک دانشمندان روسیه و فرانسه است
    .


    منبع: سایت ناسا؛ ویکیپدیا؛ مجله اینترنتی رشد

    504/همه-چیز-درباره-لباس-فضانوردی

    منبع : ستاره دات کام

  • مطالب سایت های دیگر :
  • در شبکه های اجتماعی به اشتراک بگذارید :

    CLOSE
    CLOSE